Όταν ένα κόμμα εμφανίζεται διαρκώς ως η δεύτερη δύναμη, ως ο βασικός αντίπαλος της κυβέρνησης και ως η μοναδική πιθανή εναλλακτική λύση, σταδιακά παύει να θεωρείται μία επιλογή μεταξύ πολλών. Μετατρέπεται σε πολιτική αναγκαιότητα.

Το πρόβλημα βρίσκεται αλλού. Στη μετατροπή μέρους του ενημερωτικού συστήματος από παρατηρητή των εξελίξεων σε συνδιαμορφωτή τους.

Αν το ΠΑΣΟΚ επιδιώκει πραγματικά να εκφράσει έναν ευρύτερο προοδευτικό και κοινωνικό χώρο, αν θέλει να πείσει ότι μπορεί ν’ αποτελέσει αξιόπιστη εναλλακτική κυβερνητική πρόταση, οφείλει να χαράξει έναν διαφορετικό δρόμο αντιπολίτευσης· δίπλα στους πολίτες, μαζί με την κοινωνία.